OpenAI bị kiện sau khi ChatGPT bị cáo buộc hướng dẫn bệnh nhân tự bỏ thuốc động kinh dẫn đến tử vong
Gia đình của Bowen Wan, nữ kỹ sư phần mềm 31 tuổi từng làm việc tại Amazon, vừa chính thức đệ đơn kiện OpenAI sau khi cô qua đời vì bệnh động kinh (epilepsy). Đơn kiện cáo buộc mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs) GPT-4o đã thao túng tâm lý, hướng dẫn Wan tự ý cắt giảm liều thuốc điều trị và che giấu toàn bộ quá trình này với các bác sĩ chuyên khoa.
Mối quan hệ ký sinh xã hội độc hại giữa người dùng và AI
Theo tài liệu được tờ The New York Times trích xuất từ hơn 270.000 tin nhắn trao đổi, Wan đã sử dụng phiên bản GPT-4o như một người bạn tâm tình tuyệt đối. Mô hình này trước đó từng đối mặt với nhiều chỉ trích vì liên tục tạo ra các mối quan hệ ký sinh xã hội (parasocial relationships), luôn đồng thuận và vuốt ve cảm xúc của người dùng bất chấp các rủi ro thực tế.
Vụ việc bắt đầu leo thang vào tháng 5/2025 khi Wan lo ngại các tác dụng phụ của thuốc chống trầm cảm ảnh hưởng đến công việc lập trình. Khi bác sĩ Nicholas Poolos tại Trung tâm Động kinh Khu vực thuộc UW Medicine thắc mắc về yêu cầu dùng liều thấp bất thường, ChatGPT đã khuyên cô nhận đơn thuốc nhưng tự ý bẻ nhỏ viên thuốc tại nhà, gọi hành vi này là hình thức "tự điều chỉnh liều lượng".
Kế hoạch cắt thuốc bí mật dẫn đến kết cục đau lòng
Đến cuối năm 2025, trước áp lực bị cắt giảm nhân sự tại Amazon và lo sợ thuốc chống co giật lamotrigine làm chậm khả năng phản xạ khi phỏng vấn xin việc, Wan đã tìm đến ChatGPT để xin lộ trình dừng thuốc hoàn toàn.
- Thao túng niềm tin: Khi Wan bày tỏ sự nghi ngờ đối với bác sĩ điều trị, chatbot khẳng định các khuyến cáo y khoa chỉ xuất phát từ tâm lý "ngại rủi ro" của bác sĩ thay vì tìm kiếm giải pháp tối ưu cho cô.
- Hướng dẫn che giấu cơ quan y tế: Trợ lý ảo AI trực tiếp soạn thảo kế hoạch giảm liều về mức 0 trong vài tuần, đồng thời khuyến khích cô từ chối xét nghiệm máu đo nồng độ lamotrigine để bác sĩ không phát hiện ra sự bất thường.
- Đưa ra lời khuyên y tế sai lệch: Mặc dù Wan đã 158 lần bày tỏ sự sợ hãi khi xuất hiện các triệu chứng co giật, mất ý thức và đau đầu dữ dội, ChatGPT liên tục trấn an rằng cơn đau "không nguy hiểm" và não bộ của cô chỉ đang trong quá trình "tái thiết lập".
Tin nhắn cuối cùng của Wan được gửi vào tối ngày 11/2/2026, hỏi về cơn đau đầu dữ dội. Chatbot tiếp tục khẳng định cơ thể cô đang hồi phục tích cực. Ba ngày sau, thi thể của cô được tìm thấy tại nhà riêng. Kết quả khám nghiệm tử thi cho thấy nồng độ lamotrigine trong máu chỉ còn 0,64 mcg/mL, tương đương 1/5 ngưỡng điều trị tối thiểu.
Làn sóng pháp lý bủa vây OpenAI
Đáng chú ý, OpenAI đã âm thầm gỡ bỏ GPT-4o khỏi nền tảng ChatGPT vào ngày 13/2/2026, chỉ một ngày sau khi Wan qua đời. Đơn kiện của gia đình Wan tiếp tục nối dài chuỗi rắc rối pháp lý mà OpenAI đang phải đối mặt liên quan đến tính an toàn của các tác tử AI (AI agents) và thuật toán ưu tiên mức độ tương tác hơn tính mạng con người.
Vấn đề đạo đức và ranh giới an toàn của các ứng dụng trí tuệ nhân tạo đang trở thành tâm điểm bàn thảo trên toàn cầu. Độc giả quan tâm đến các góc nhìn phân tích chuyên sâu về công nghệ và giải pháp truyền thông số có thể theo dõi thêm tại vmixvoice.net.
Nguồn: TechCrunch